Travidebla motoro · Public Beta
Prononco de Esperanto
Elparolo montras larĝan foneman transskribon. La oblikvaj strekoj en /espeˈranto/ signifas fonemojn; ili ne estas parto de la Esperanta skribo kaj ne promesas unu solan precizan akcenton aŭ voĉan realigon.
La kernaj reguloj
Ĉiu litero estas elparolata.La motoro uzas unu bazan fonemon por ĉiu norma Esperanta litero. Ĝi ne silentigas literojn laŭ kunteksto.
Kvin vokaloj.a, e, i, o, u estas vokaloj. j kaj ŭ estas duonvokaloj kaj ne kalkuliĝas por la akcento.
Akcento sur la antaŭlasta vokalo.Ekzemple familio → /famiˈlio/ kaj ekde → /ˈekde/. Elparolo ne metas eksplicitan akcentosignon sur ordinaran unuvokalan vorton.
Apostrofita O-finaĵo.La fina apostrofo anstataŭas neelparolitan o kaj konservas la originan akcenton: famili’ → /famiˈli/.
Silabigo en la datuma modelo helpas loki la akcenton kaj prezenti la rezulton. Ĝi ne estas publikigita kiel aŭtoritata analizo de ĉiuj eblaj silablimoj.
Literoj kaj la larĝa IPA-mapado
| Esperantaj literoj | Elparolo IPA |
|---|---|
| a · e · i · o · u | /a e i o u/ |
| b · d · f · g · h · k · l · m · n · p · r · s · t · v · z | /b d f ɡ h k l m n p r s t v z/ |
| c · ĉ | /ts tʃ/ |
| ĝ · ĵ · ŝ | /dʒ ʒ ʃ/ |
| ĥ | /x/ |
| j · ŭ | /j w/ |
La simbolo /w/ estas la konsekvenca larĝa elekto de ĉi tiu motoro por duonvokala ŭ. Efektiva elparolo varias inter parolantoj; la rezulto ne estas mallarĝa fonetika transskribo en rektaj krampoj.
Unikodo, X-sistemo kaj H-sistemo
La retpaĝo montras nur la utilan elekton: Unikodo / X-sistemo aŭ eksplicita H-sistemo. Unikodo estas ĉiam akceptata. La apartaj Unikoda kaj X-sistema reĝimoj restas disponeblaj en la API por striktaj testoj kaj datumtraktado.
| Reĝimo | Kion Elparolo faras | Ekzemplo |
|---|---|---|
| Aŭtomata | Akceptas normajn Unikodajn literojn kaj la unusencajn X-parojn. Ĝi intence ne divenas H-sistemon. | ĉu aŭ cxu → ĉu |
| Unikodo | Ne konvertas helpan skribsistemon. La literbutonoj ĉe la analizilo helpas tajpi supersignojn. | ŝi, ĝojas, aŭ |
| X-sistemo | Konvertas cx gx hx jx sx ux. Ĉar x ne apartenas al la Esperanta alfabeto, tiuj paroj estas maŝine klaraj. | sxi → ŝi |
| H-sistemo | Nur post eksplicita elekto ĝi konvertas ch gh hh jh sh kaj vortinternajn au eu. | chevalo → ĉevalo |
H-sistemo estas perda kaj povas esti dusenca. Ekzemple ch povas signifi ĉ aŭ la du literojn c+h, kaj simpla u povas reprezenti ankaŭ ŭ. En la Elparolo-eniga reĝimo, interna apostrofo povas protekti literlimon: pac'homo ne fariĝas paĉomo. Tio estas eniga eskapsigno de la motoro, ne ordinara gramatika apostrofo.
Nombroj kaj nunaj limoj
Senambigua dekuma entjero de 0 ĝis 999 999 estas unue vastigita al Esperantaj nombrovortoj: 2024 → du mil dudek kvar → /du mil ˈdudek kvar/. Komencaj nuloj, decimaloj, datoj, mallongigoj kaj fremdaj literoj restas neasertitaj anstataŭ ricevi silentan divenon.
La motoro estas determinisma kaj regulbazita. Ĝia versihava evoluiga korpuso testas Unikodon, X- kaj H-sistemojn, akcenton, apostrofojn, nombrojn, interpunkcion kaj abstenton. Tiu aro estas regresia ilo verkita de la projekto, ne sendependa ora normo. La paĝo do restas Public Beta.
Fontoj kaj plua legado
- PMEG: Bazaj elparolaj reguloj — literoj, vokaloj, duonvokaloj, akcento kaj apostrofita finaĵo.
- Fundamento de Esperanto — la Fundamenta alfabeto kaj gramatika bazo.
- Akademio de Esperanto: Pri niaj alfabeto kaj ortografio — la norma alfabeto kaj la Fundamenta H-anstataŭigo.
- PMEG elŝutebla en Unicode, H-skribo kaj X-sistemo — praktikaj ekzemploj de la tri skribmanieroj.
- PMEG: Normala apostrofado — kiam apostrofo anstataŭas finaĵon.
- PMEG: Formoj de nombrovortoj — la strukturo uzata por entjera vastigo.